Avusturya’da Devlet Antlaşmasının Uygulanmasında Eksikler Var
Viyana’daki görev süresi sona eren Slovenya Büyükelçisi Aleksander Geržina, Avusturya’nın Kärntenli Slovenlerin geleceğiyle yeterince ilgilenmediğini vurguladı. Geržina, “Devlet Antlaşması’nın 70 yıldır 7. maddesi uygulanmıyorsa, bunun asla olmayacağına inanmak için yeterli sebebimiz var. Sorunun kendiliğinden çözülmesi bekleniyor gibi görünüyor” diyerek hayal kırıklığını dile getirdi. 7. madde, Avusturya’daki Hırvat ve Slovene azınlıklara eşit haklar tanıyor: kendi dillerinde basın, ilkokullarda anadilde eğitim, orantılı sayıda ortaokul ve karışık nüfuslu bölgelerde Almanca’nın yanı sıra kendi dillerinde resmi dil hakkı.
Peršmanhof Olayı ve Azınlık Hakları
Geržina, Peršmanhof’taki tartışmalı polis müdahalesini “Kärnten için sıfır noktası” olarak niteledi ve demokrasiye yakışmadığını belirtti. Geçen yıl aynı etkinlikte bir sorun çıkmazken, bu yılki müdahalenin abartılı olduğunu savundu. Ayrıca, olayın 80. yıl dönümünde ve Devlet Antlaşması’nın 70. yılında gerçekleşmesini “özellikle acı” buldu. Geržina, olayın kısa sürede açıklığa kavuşturulmasını istedi ve Avusturya İçişleri Bakanlığı ile Kärnten Eyalet Başkanı’ndan hızlı yanıt talep etti.
Steiermark Marşı ve Siyasi Gerginlikler
Steiermark eyalet marşıyla ilgili tartışmalarda Geržina, FPÖ-ÖVP koalisyonunun “Dachsteinlied” kararını eleştirdi. Şarkıda bugünkü Slovenya topraklarının Steiermark’ın bir parçası olarak övülmesinin yanlış olduğunu belirtti. Geržina, bunun işbirliğini olumsuz etkilediğini ve komitede işbirliğinin şimdilik olmayacağını duyurdu. Ayrıca, ÖVP’nin bu konuda tutum değiştirmesine anlam veremediğini söyledi.
Diplomatik Değerlendirme ve Central 5 İşbirliği
Geržina, iki dönemlik büyükelçilik süresince Avusturya’da siyasetin “yoğun biçimde” değiştiğini, dört farklı başbakanın görev aldığını ve bunun diplomatik açıdan hem fırsat hem de zorluk yarattığını belirtti. Yeni Dışişleri Bakanı Beate Meinl-Reisinger’i ise “yeni bir stil” olarak övdü ve dış politikada bir değişim görmediğini ifade etti. Central 5 (Avusturya, Çekya, Slovakya, Macaristan, Slovenya) işbirliği formatının önemini vurgulayarak, gelecekte İsviçre’nin de dahil edilmesini önerdi.
Sınır Kontrolleri, Azınlık Politikası ve Hayal Kırıklıkları
Geržina, Avusturya’nın Slovenya sınırında uzun süreli kontrollerini eleştirdi ve bu uygulamanın verilere göre gereksiz olduğunu söyledi. Kärntenli Slovenlerin haklarının iyileştirilmesi konusunda, koalisyondaki Yeşillerin vaatlerini yerine getirmemesinden de hayal kırıklığı duyduğunu belirtti. Özellikle iki dilli mahkemeler konusunda ilerleme sağlanamadı. Kärnten Eyalet Başkanı’nın azınlıklar arası atmosferi iyileştirme çabalarını takdir etse de, anadilin eğitimde daha güçlü şekilde yer alması gerektiğini vurguladı. Görev sonunda ise, “Avusturya’nın Devlet Antlaşması’nı uygulamayacağına kesin olarak inanıyorum” dedi.
